« Sinterklaas bij SQL, editie 2008 | Main | De wereld zonder liefde »

Tegennatuur: succesvol incompleet

Succes heeft vele vaders, is dat geen waar woord? Sinds lange tijd heb ik weer eens een boek gelezen. De categorie Literatuur op het CasaLog is eufemistisch gezegd dun bevolkt en het merendeel van de daar besproken boeken zijn kinderboeken die Luchiano (11) heeft gelezen.

Maar vorige maand lag er een boek met een heuse opdracht van de auteur voor mij op de deurmat. Okay, eerder had ik een bedrag overgemaakt en de opdracht heb ik grotendeels zelf verzonnen maar toch. Het is een boek van niet minder dan 302 pagina's. De titel: Tegennatuur. De auteur: Michel van Eeten aka Mies van Bijzinnen.

Het is een in meerdere opzichten verrassend boek dat een inkijk geeft in het waterbeheersingsmanagement in de Verenigde Staten, met name in California en Florida. Het gaat over het omhooghouden van bordjes op palen in het circus, tegenstrijdige belangen, miljoeneninvesteringen en de angst voor miljardenclaims.

"De bureaucratische variant van de wonderbaarlijke broodvermenigvuldiging. Een belangrijk verschil was dat Jezus geen last had gehad van bezwaarschriften" (pagina 207)

02.12.2008: Boekrecensie Tegennatuur door Michel van Eeten. Klik voor groterEn over de paradox dat de natuur zichzelf nooit op dezelfde wijze in stand kan houden als zij dankzij menselijke ingrepen mogelijk is ofwel een gebied kan alleen bestaan dankzij datgene waardoor het vernietigd wordt. Zonder de bemoeienis zijn de Everglades verloren en zouden veranderen in een monotone grasvlakte. De Everglades zijn net Disneyland.

"Als echt een monotone grasvlakte was en onecht en uniek gebied, wie koos er dan voor echt? Alleen iemand die zijn illusies belangrijker achtte dan de realiteit." (pagina 261)

Is het in het algemeen niet zo dat als de mens begint met ingrijpen er geen weg terug meer is? Ontwikkelingshulp, de oorlog in Irak. De vraag is alleen wat we aan deze wetenschap hebben. Die vraag doemt op aan het eind van het boek als de jonge onderzoeker Grad en de Amerikaanse professor Leslie ruziŽn over of het door hun geschreven boek nu wel of geen aanbevelingen dient te bevatten. Grad vindt het geven van aanbevelingen hooghartig, gezien wat zij in de vele interviews te horen hebben gekregen. Leslie ziet dat anders.

"Maar jouw gratuite voorstel om dit alles, deze pogingen om een catastrofe te voorkomen, af te schilderen als een tragedie, is stuitend. De enige die daar beter van wordt ben je zelf. Denk je dat je de mensen die we hebben gesproken daar een plezier mee doet? Door hun werk als zinloos en tragisch voor te stellen? Over hooghartig gesproken." (pagina 296)

Tegennatuur bevat ongetwijfeld vele autobiografische elementen, dat kan gewoon niet anders. Veel dingen zijn herkenbaar vanuit Michels weblog Bijzinnen. Het verhaal over de Zwarte Helicopters is daar al eerder beschreven. In meerdere opzichten verrassend, dat geldt ook voor de openhartigheid van de auteur met betrekking tot zijn gevoelens en de daarmee onlosmakelijk verbondene seks. Ik kijk niet snel ergens van op, maar Michel is er toch een paar keer in geslaagd om... tsja om wat... om mij op zijn minst te verbazen.

In de posts op Bijzinnen waren de lezers getuige van de relatie-ontwikkeling tussen Mies en zijn vrouw, toen nog VIHB (Vrouw In Het Bijzonder) geheten. In de loop der tijd verdween zij op het weblog naar de achtergrond, dat kan uiteraard vele redenen hebben. Interessant is de passage over het praten onder vrienden over de seks in relaties.

02.12.2008: Boekrecensie Tegennatuur door Michel van Eeten. Klik voor groter"In werkelijkheid was zij gepassioneerd en liet hij zich dat aanleunen. Hij was niet alleen een seksuele parasiet, hij was een luie seksuele parasiet. Gaandeweg de geslachtsdaad kreeg zijn aanleunen een wat actievere invulling, waardoor er iets ontstond dat Grad zojuist had verdicht tot de bewering dat de seks heel goed zou zijn." (pagina 90)

In het verhaal speelt de homoseksualiteit van professor Leslie een grote rol. Grad en Leslie werken intensief samen en de gemeenschappelijke ervaringen, lichte aanrakingen, toespelingen en misschien zelfs de hiŽrarchische verhouding leiden ertoe dat Grad op een bepaald moment in een hotelkamer vraagt of Leslie hem wil pijpen. Het is geen succes.

De beschrijving van de seksscenes met Jude werken door de wetenschappelijke manier van observeren tamelijk op de lachspieren en dat is positief bedoeld. Het is de vraag of Michel daarmee de nieuwe Jan Wolkers wordt. In de radio-uitzending OBA Live legt interviewer Teun van de Keuken hem op het gebied van seks en liefde het vuur aardig na aan de schenen. Benieuwd ben ik naar wat mevrouw van Eeten van de seksuele passages in het boek vindt.

Is er nog ruimte voor verbetering? Het inzicht dat een gebied slechts kan bestaan dankzij datgene waardoor het vernietigd wordt is door de uitgewerkte interviews met wetenschappers aardig gevonden. Het komt echter net iets te vaak terug in het verhaal.

Dubbele gevoelens heb ik over het einde van het boek. Het tempo is niet zo relaxed als eerder, dat begint bij Grad's afdaling met de mountain-bike na (wederom) een seksuele uitspatting met Jude. Dan is daar het toch ietwat vreemde afscheid van Leslie en zijn vrouw. Leslie en Grad hebben lange tijd intensief samengewerkt en nu gaat de relatie uit als een nachtkaars. Op de keper beschouwd zit daar ook iets moois in, vandaar het dubbele gevoel.

Nogmaals, Tegennatuur is in meerdere opzichten een verrassend boek. Dat Mies kan schrijven is mij reeds lang bekend, immers hij heeft in 2004 niet voor niets een LogSpider ontvangen. Toen al schreef ik in de motivatie voor de LogSpider het volgende:

"Webloggers horen op zijn minst te filosoferen over Het Schrijven van een Boek, nou ja behalve ik dan. In het geval Mies vind ik dat hij die capaciteit wel degelijk heeft. Mijn advies: Mies, schrijf een boek! En dan bedoel ik niet een of andere wetenschappelijke verhandeling, maar een echt boek over Het Leven."

Ja, succes kent vele vaders. Dat Tegennatuur een succes is meen ik serieus. Het boek heeft mij in positieve zin verrast. De mix van wetenschap en dagelijkse beslommeringen die openhartig zijn beschreven maakt Tegennatuur tot een boek in het A-segment. Veel beter is niet mogelijk voor een debuterende romanschrijver.

Lezen dus dat boek! Michel van Eeten, Tegennatuur. ISBN 978 90 450 0750 2.

Comments

Ieder zijn ding zou ik zeggen maar het boek kon mij niet boeien.. Extreem luid & ongelooflijk dichtbij van Jonathan Foer is het laatste echt boeiende boek..bijzonder.

Toch leuk dat iemand een boek schrijft, en dat het nog uitkomt, en wordt gelezen ook nog!

Mij zie je niet snel met een boek, of het moet wel een bladerboek zijn, snuffelen.

Ik vind je wel wat kritisch.

En!?..wanneer komt jouw boek?

@HKH: Ieder zijn smaak natuurlijk. De titel van het boek van Jonathan Foer klinkt in ieder geval interessant!
@Renesmurf: Dat is zeker. Mij zie je ook niet snel met een boek, dat hebben we gemeen. Juist over dingen die men goed vindt mag men kritisch zijn. Ik meen voldoende duidelijk gemaakt te hebben dat Tegennatuur een uitstekend boek is. Komt dat op jou niet zo over?
@Cerito: Het is er al! Open de maand-archieven van het CasaLog 1 voor 1, print ze uit, maak 20 euro over op mijn bankrekening (inclusief verzendkosten!) en je hebt mijn boek in handen...